Romatizma Nedir?
Romatizma, eklemleri, kasları ve kemikleri etkileyen, genellikle ağrı, şişlik ve hareket kısıtlılığına yol açan bir hastalık grubudur. İltihaplı ve iltihapsız olmak üzere iki ana gruba ayrılır. İltihapsız romatizma, halk arasında kireçlenme olarak bilinirken, iltihaplı romatizma daha çok bağışıklık sistemi hastalıklarıyla ilişkilidir.
Romatizma Belirtileri
Romatizma belirtilerini şu başlıklar altında inceleyebiliriz:
- Şişlik ve şekil bozuklukları
- Kemiklerde, eklemlerde ve kaslarda ağrı
- Kasılma ve hareket kısıtlılığı
- Sabahları eklem sertliği ve tutulma
- Eklem bölgelerinde sıcaklık artışı ve kızarıklık
- Kronik yorgunluk ve halsizlik
- Ağız ve göz kuruluğu
- Cilt döküntüleri ve saç dökülmesi
Romatizma Neden Olur?
Romatizmanın başlıca sebepleri şunlardır:
- Bağışıklık sistemi hastalıkları (Lupus, Behçet Hastalığı, Vaskülit vb.)
- Genetik yatkınlık
- Geçirilmiş enfeksiyonlar
- Fazla kilo ve obezite
- Hareketsiz yaşam tarzı
- Soğuk ve nemli hava koşulları
- Damar hastalıkları ve iltihaplanmalar
Romatizma Çeşitleri
Romatizma hastalıkları iki ana gruba ayrılır:
- İltihaplı Romatizma:
- Bağışıklık sistemi ile ilgili hastalıklar arasında yer alır.
- Romatoid Artrit: Eklemlerde iltihaplanma, ağrı ve şekil bozuklukları görülür.
- Behçet Hastalığı: Damar iltihaplanması ile ortaya çıkan otoimmün hastalıktır.
- Vaskülit: Kan damarlarının iltihaplanmasına yol açar.
- İltihapsız Romatizma (Kireçlenme – Osteoartrit):
- Yaşlanmaya bağlı olarak eklemlerde kıkırdak dokunun aşınmasıyla oluşur.
- Daha çok diz, kalça, bel ve boyun bölgelerinde görülür.
- Hareket kısıtlılığına ve eklem ağrılarına sebep olur.
Romatizma Nasıl Teşhis Edilir?
Romatizma teşhisi için doktorunuz şu yöntemleri kullanabilir:
- Kan Testleri: Romatizma ile ilgili iltihap seviyelerini ölçmek için yapılır.
- Röntgen, MR ve Ultrason: Kemik ve eklem hasarını görmek için kullanılır.
- Fizik Muayene: Hastanın hareket kabiliyeti ve eklem hassasiyeti değerlendirilir.
Romatizma Tedavisi
Romatizma tedavisi hastalığın türüne ve şiddetine göre değişebilir.
- İlaç Tedavisi:
- Ağrı kesiciler ve anti-inflamatuar ilaçlar ağrıyı hafifletir.
- Bağışıklık sistemini düzenleyen ilaçlar otoimmün hastalıkları kontrol altına alır.
- Kortizon tedavisi iltihaplanmayı azaltmaya yardımcı olabilir.
- Fizik Tedavi ve Egzersiz:
- Düzenli egzersiz ve hareket, eklemlerin esnek kalmasını sağlar.
- Fizyoterapist eşliğinde yapılan hareketler eklem sağlığını korur.
- Beslenme ve Yaşam Tarzı Değişiklikleri:
- Omega-3 açısından zengin gıdalar tüketmek (balık, ceviz, keten tohumu vb.) iltihabı azaltabilir.
- Dengeli beslenme ve kilo kontrolü, eklemlere fazla yük binmesini önler.
- Sigara ve alkol kullanımını bırakmak hastalığın seyrini olumlu yönde etkileyebilir.
Romatizmaya Ne İyi Gelir?
- Zencefil ve zerdeçal gibi doğal anti-inflamatuar besinler tüketmek.
- Sıcak ve soğuk kompres uygulamak.
- Hafif tempolu yürüyüşler ve yüzme gibi düşük etkili egzersizler yapmak.
- Stresten uzak durmak ve düzenli uyumak.
Romatizma, erken teşhis edilip kontrol altına alınmazsa eklem deformasyonlarına ve hareket kısıtlılığına yol açabilen ciddi bir hastalıktır. Düzenli egzersiz, sağlıklı beslenme ve ilaç tedavisi ile romatizmanın etkileri azaltılabilir.